Đáo Đáo - i-Gallery

Dân sáng tạo hướng ngoại cần thực hành lối sống đơn độc để làm gì và như thế nào?

Ảnh chụp bởi Luc Vlekken on Unsplash.

Bạn chỉ có một lần để sống nên việc phát triển và thấu hiểu bản thân là cuộc đầu tư dài hạn tốt nhất mà bạn có.

Chúng ta thường phân loại mình là người hướng nội hoặc hướng ngoại, tuy nhiên cá nhân tôi nghĩ rằng mọi người có thể linh hoạt giữa hai loại tính cách này vì tôi cũng như thế.

Tuy vậy, trước khi hình thành lối sống đơn độc, tôi thấy mình vô cùng phù hợp với tiêu chuẩn một người hướng ngoại. Đa phần tôi dựa trên năng lượng của người khác để tiến bộ. Tôi là một người rất hòa đồng, năng nổ nhưng thật không may, tôi cũng rất dễ bị phân tâm và không thể hoạt động năng suất khi ở một mình.

Kể từ lúc dành thời gian để ở một mình, tôi thấy bản thân mình gần như không thể quyết định mọi thứ và dần dần mang tính cách của 2 kiểu người. Tôi vẫn là người hòa đồng, thích gặp gỡ những con người mới và vẫn vậy, tôi dễ bị phân tâm – khía cạnh mà tôi vẫn đang cố gắng cải thiện.

Tuy nhiên, ngạc nhiên thay điều này lại đi kèm với nhu cầu được ở trong trạng thái cô lập để soi xét lại mình, sáng tạo và thực hiện ý tưởng. Tôi cảm nhận sự thích thú trong quá trình này.

Để tôi kể bạn nghe nhé.

Càng lúc tôi càng nhận thấy rõ ràng mình cần phải tập trung vào bản thân. Điều này cần một khoảng thời gian để thực hiện tự phân tích chuyên sâu. Nói ngắn gọn, tôi đảm nhận nhiệm vụ phát triển bản thân để trở thành phiên bản tốt nhất của chính mình. Nhân tố chủ đạo trong câu chuyện này là khoảng thời gian đơn độc được lặp lại nhiều lần.

Tôi cô lập bản thân mình trong một tuần hàng tháng.

“Không có công việc nghiêm túc nào trở nên khả thi nếu thiếu đi những khoảnh khắc đơn độc tuyệt vời” — Pablo Picasso

Tôi biết rằng việc này không tự nhiên mà đến. Lúc trước, thậm chí sống một mình trong khoảng thời gian ngắn trở nên vô cùng khó khăn và sự cô độc nhanh chóng trỗi dậy. Điều này sẽ dẫn đến hội chứng sợ bị bỏ rơi (FOMO) và nỗi sợ khi không cảm thấy thoải mái với suy nghĩ của mình.

Tuy nhiên tôi biết rằng nếu muốn hoàn thành kì vọng đã đặt ra cho bản thân, tôi cần phải thay đổi tư duy và góc nhìn về việc dành thời gian ở một mình.

Việc bắt đầu hành trình đơn độc này có hơi choáng ngợp, vì thế tôi tìm kiếm lời khuyên và hướng dẫn. Tôi dành sức đọc nhiều loại sách mà mình nghĩ có thể hỗ trợ bản thân trong suốt quá trình này.

Solitude: In Pursuit of a Singular Life in a Crowded World bởi Micheal Harris, và How to Be Alone bởi Sarah Maitland — những quyển sách này cũng như các bài viết hay khác trên Medium như The great power of solitude là nguồn tham khảo tốt. Chúng minh họa lợi ích mà tôi có thể có được cũng như gạt bỏ đi những yếu ớt trước khi thực hiện thử nghiệm này.

Trong bài viết này tôi sẽ chia sẻ 3 lợi ích chính mà tôi có được trong hành trình này với bằng chứng cụ thể. Tuy nhiên, việc đầu tiên là hãy phân biệt giữa đơn độc và cô độc trước khi nêu quan điểm ủng hộ việc dành thời gian sống đơn độc lặp lại hàng tháng này.


Cô độc và đơn độc

“Có một điểm khác biệt giữa đơn độc và cô độc. Một yếu tố sẽ làm bạn trống rỗng và cái còn lại sẽ lấp đầy bạn, và tất nhiên bạn có quyền chọn lựa.” – Ẩn danh.

Mọi người thường nhầm lẫn rằng cô độc và đơn độc đều có xu hướng mang tác động tiêu cực. Tôi đã từng tiếp xúc với những người nghĩ rằng chúng là một. Nếu thuộc loại tư duy này, có lẽ bạn sẽ nghĩ rằng: “Tại sao anh ta lại khuyên mình nên bắt đầu sống cô độc chứ?”

Tuy nhiên, điểm chung duy nhất mà hai cụm từ này có chính là cảm giác vật lý và điều này cũng chỉ đúng một phần bởi con người vẫn có thể cảm thấy cô đơn giữa đám đông.

Đơn độc và cô độc là trạng thái thái tinh thần chứ không phải là trải nghiệm vật lý.


Điều gì khiến trạng thái đơn độc khác biệt so với cô độc?

Đơn độc là một quyết định có ý thức, mang tính tự thực hiện vì chúng ta thích. Nó mang đến tư duy thích ở một mình và dựa vào năng lượng bản thân.

Cô độc không xuất phát từ chọn lựa và nó cũng không rõ ràng rành mạch. Tuy nhiên, đây cũng là một trạng thái tinh thần nhưng thay vì dựa vào cá nhân như tính đơn độc, nó là một cảm xúc được gây ra bởi nhận thức của một người về môi trường và tình huống.

Để cho rõ ràng, mỗi cá nhân sẽ có cảm nhận khác nhau về lối sống một mình. Hai người với hai tính chất và cá tính khác nhau sẽ có phản hồi khác biệt khi được đặt trong môi trường và tình huống giống nhau.

Ví dụ, những ai được coi là hướng nội sẽ thích khoảng thời gian sống đơn độc, tuy nhiên những người hướng ngoại sẽ coi lối sống đơn độc là một trải nghiệm tiêu cực và cảm thấy không được thoải mái.

Cuối cùng, chúng ta cũng đã đến mục đích quan trọng nhất của bài viết. Hãy cùng nhau điểm qua những lợi ích khi sống một mình.


3 lợi ích khi sống một mình

1. Tự giác: Thấu hiểu bản thân

“Sống mà không dành thời gian trải nghiệm một mình có nghĩa là bạn chưa hiểu sâu về bản thân. Và sống mà không biết mình là sống mà không biết ai cả.” — Joseph Krutch

Khi đơn độc, bạn sẽ tư duy thoải mái hơn. Bạn cảm thấy mình không dễ bị tác động bởi những người khác và suy nghĩ thấu đáo hơn. Tuân thủ hòa hợp là bản tính tự nhiên của con người. Chúng ta thích hòa nhập và đi theo đám đông, tuy nhiên việc này sẽ cản trở tính chân thật vốn có của mỗi cá nhân.

Tôi không khuyến khích bạn phải bỏ qua quan điểm của người khác, tuy nhiên nhiều người sống mà không có hiểu biết sâu sắc về bản thân mình. Chúng ta thờ ơ trước tiếng nói sâu thẳm bên trong và gạt bỏ tham vọng và mục tiêu của bản thân mình.

Trong câu chuyện Zat Rana viết trên Medium, anh nói rằng, “Hầu hết những gì mà chúng ta khao khát có được (nằm ngoài những thôi thúc sinh học chủ yếu) không liên quan đến những thứ mình muốn mà là những gì chúng ta được điều chỉnh để suy nghĩ rằng bản thân nên ‘muốn’ .” Bài viết này phù hợp với quan điểm của tôi. Đó là một ví dụ tuyệt vời về cách thức chúng ta điều chỉnh mình với môi trường đang sinh sống.

May mắn thay, tôi là một dạng người tích cực. Do đó, tôi nghĩ rằng chúng ta có thể kháng cự lại điều này bằng cách áp dụng lối sống đơn độc thường xuyên.

Khi sống đơn độc, chúng ta ít bị ảnh hưởng bởi các yếu tố điều kiện xung quanh.

Như Steve Jobs từng nói,

“Thời gian của bạn là có hạn, vì thế đừng lãng phí nó để sống cuộc đời của một người khác. Đừng bao giờ khựng lại vì những tín điều.”

Khi sống một mình, bạn bắt đầu xuyên qua lớp bề mặt và thực hiện kế nối sâu sắc hơn với bản thân. Mọi thứ trở nên dễ dàng hơn để tôi suy nghĩ về hành vi và cảm xúc của mình.

Đồng thời nó cũng cho tôi sự minh bạch và hướng tôi đến con đường đúng đắn để thành công với tham vọng của mình.

Một bài tập thực hành tính tự nhận thức:

Tôi bắt đầu viết những cảm xúc, dù tốt hay xấu mà mình đã trải qua mỗi ngày. Sau đó tôi sẽ tìm kiếm kết nối giữa cảm xúc, môi trường và tình huống nơi nó phát sinh.

Tôi áp dụng những câu hỏi sau:

  • Tại sao mình lại cảm thấy như thế này?

  • Việc này cho thấy điều gì về tính cách của mình?

  • Trong trường hợp này tôi có phải cải thiện điều gì không hay đó chỉ là môi trường mà mình cần phải tránh?


2. Năng suất và sáng tạo: Kết quả tốt nhất xuất phát từ lối sống đơn độc

“Mỗi tác phẩm sáng tạo đều cần có thời gian đơn độc và việc ở một mình là yếu tố tiên quyết cho mỗi giai đoạn của quá trình sáng tạo.” — Barbara Powell.

Hợp tác là nhân tố chủ đạo để sáng tạo, tuy nhiên mỉa mai thay sáng tạo chỉ xảy ra trong đơn độc. Nhiều kiệt tác được thực hiện trong tình huống cô lập. Ví dụ, Albert EinsteinIsaac Newton đều là những cá nhân làm việc một mình.

Có nhiều nghiên cứu minh họa rằng con người có khả năng làm việc tốt hơn khi ở một mình. Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng người hướng nội (những cá nhân thích ở một mình) tạo ra nhiều tác phẩm sáng tạo hơn.

Như Ester Buchholz đã viết trong The Call of Solitude: “Lối sống đơn độc là một phần quan trọng và bình thường trong sự tồn tại của con người. Nó cũng là nhân tố cần thiết để sinh ra tác phẩm sáng tạo nhất của chúng ta.

Những suy nghĩ, ý tưởng và mục đích sáng tạo nhất của tôi đều bị tách rời. Và rồi bóng đèn chợt xuất hiện, soi sáng để ta tự suy ngẫm, kiểm điểm và thực hiện những hoạt động tự thân khác.

Tôi sẽ không bao giờ trở thành một Albert Einstein kế tiếp hoặc nhà triết học, nhưng tôi sẽ đạt những mục tiêu đã đề ra cho bản thân. Trong những hân hoan vui sướng, tôi chọn ưu tiên bản thân. Tôi có thói quen tuyệt vời phù hợp với mình, tôi viết nhật kí mỗi ngày (hầu hết đều là những thứ linh tinh nhưng cũng có những suy nghĩ và ý tưởng hay ho trong số đó). Trong khoảng thời gian sống một mình, tôi đã mở rộng nhận thức và xây dựng các bài viết xung quanh chúng.

Tuần này cũng là một cơ hội để tôi tăng cường thói quen ngồi thiền, đọc ít nhất một quyển sách, ghé thăm thành phố mới, nhân đôi số bài tập thể dục và học nấu một món ăn mới toanh.


3. Thanh lọc tâm trí: Lối sống đơn độc cải thiện tình hình sức khỏe chung

Nếu bạn coi mình là một người hướng ngoại thì việc dành thời gian ở một mình có thể không duy trì được lâu. Tuy nhiên khi lặp lại nhiều lần, nó sẽ trở thành một thói quen vui vẻ và quen thuộc. Bạn sẽ trở nên mạnh mẽ hơn về tâm trí và ít phụ thuộc vào người khác.

Nghiên cứu cho thấy rằng những người có thể cân bằng giữa lối sống đơn độc và tận hưởng các mối quan hệ khác sẽ cảm thấy hài lòng hơn và ít có xu hướng chịu áp lực cao và trầm cảm.

Tự thanh lọc – Cô lập bản thân khỏi các phương tiện:

Thời đại số khiến chúng ta nghĩ rằng mình cần có kết nối liên tục. Chúng ta bị cuốn vào sự xô bồ từ tin tức và phương tiện xã hội, những thứ có thể khiến chúng ta cảm thấy cô đơn hơn – một kết luận khá mâu thuẫn.

Trong tuần lễ thực hiện lối sống đơn độc, tôi đã loại bỏ tất cả các phương tiện. Điều này giúp tôi tập trung vào những yếu tố quan trọng. Quan trọng hơn là nó giúp tôi thoát khỏi các bẫy so sánh, cái được coi là vấn đề liên quan đến sức khỏe thần kinh mà phương tiện xã hội tạo ra. Đồng thời nó cũng ngăn chặn hội chứng sợ bị bỏ rơi.

Khi thực hiện sống một mình, bạn cần bảo vệ mình khỏi các phương tiện xã hội nếu không muốn nhận tác động tiêu cực. Việc tiêu thụ các dữ liệu hình ảnh hấp dẫn chỉ làm cản trở trải nghiệm mà thôi. Hãy khiến bản thân tách ra khỏi môi trường số. Việc này sẽ rất khó nhưng khi lặp lại nhiều lần, bạn sẽ dần hình thành thói quen mới.

Thách thức lớn nhất trong quá trình này là việc đối mặt với khả năng không thể sử dụng phương tiện truyền thông hiệu quả nữa. Tôi nhận thấy 80% thời gian dành cho các nền tảng như thế đều gây tác động tiêu cực đến sức khỏe cá nhân.

Gần đây tôi có lướt qua một câu chuyện trên Better Humans với tựa đề How to Overcome Your Phone Addiction With Mindfulness bởi Marta Brzosko. Cô đã nêu ra những bước kiểm soát thôi thúc nhấc điện thoại và hướng đến phương tiện xã hội. Bất cứ khi nào thấy khó khăn, tôi đều tham khảo lại bài viết này. Tôi chỉ mong cô viết bài ấy sớm hơn.


Khởi động lại mọi thứ

Dành thời gian sống một mình đã cho phép tôi “dọn dẹp những rác rến” từ cuộc sống ngoài xã hội.

Bạn sẽ bắt đầu tập trung vào bản thân nhiều hơn, việc này có thể coi là ích kỉ nhưng nó không hề như thế. Bạn chỉ có một lần để sống; phát triển và thấu hiểu bản thân là cuộc đầu tư dài hạn tốt nhất mà bạn có.

Khi càng trở nên năng suất, sáng tạo và hiểu được chính mình, bạn sẽ càng giúp nhiều người hơn trong hành trình ấy.

Tác giả: Adam Clayton
Người dịch: Đáo
Nguồn: Medium

Hình trong bài (4)